Jeśli kiedykolwiek pracowałeś z plikami tekstowymi, kodem, logami albo konfiguracjami, to istnieje ogromna szansa, że Notepad++ przewinął się przez Twoje ręce. Ten niepozorny edytor to prawdziwy kombajn, który potrafi znacznie więcej, niż sugeruje jego minimalistyczny wygląd.

Wielu użytkowników korzysta z niego tylko do szybkiego otwierania plików, ale kiedy poznasz jego ukryte funkcje, skróty i sztuczki, zaczniesz zastanawiać się, jak mogłeś wcześniej pracować bez nich.

W tym artykule pokażę Ci najciekawsze i najbardziej praktyczne triki, które sprawią, że Notepad++ stanie się Twoim osobistym centrum dowodzenia tekstem. Będzie trochę o automatyzacji, trochę o programowaniu, trochę o wygodzie – a wszystko w lekkim, przystępnym stylu.

1. Wielokrotne kursory – pisz w kilku miejscach jednocześnie

To jedna z tych funkcji, które robią wrażenie na każdym, kto widzi ją po raz pierwszy.

Wyobraź sobie, że musisz dopisać średnik na końcu 50 linii. Normalnie klikałbyś każdą z nich po kolei. Ale w Notepad++ możesz zrobić to jednym ruchem.

Jak to zrobić?

• Przytrzymaj Ctrl i klikaj w różne miejsca – pojawią się dodatkowe kursory.
• Możesz też zaznaczyć kolumnę tekstu przytrzymując Alt + Shift i przeciągając myszką.

Od tego momentu wszystko, co wpiszesz, pojawi się jednocześnie w wielu miejscach.

To idealne rozwiązanie do edycji list, JSON‑ów, tabel, kodu i wszystkiego, co wymaga powtarzalnych zmian.

2. Tryb kolumnowy – edycja tekstu jak w Excelu

Tryb kolumnowy to jedna z najbardziej niedocenianych funkcji Notepad++.

Pozwala zaznaczać pionowe bloki tekstu, a nie tylko poziome fragmenty. Dzięki temu możesz:

• wstawiać tekst na początku wielu linii,
• usuwać całe kolumny znaków,
• tworzyć sekwencje liczb,
• edytować dane w formacie tabelarycznym.

Aby wejść w tryb kolumnowy:

• Przytrzymaj Alt i zaznaczaj myszką pionowy obszar.
• Lub użyj Alt + Shift + strzałki.

Co ciekawe, możesz też automatycznie generować liczby w kolumnie. Po zaznaczeniu kolumny wybierz:

Edycja → Wstaw → Numerowanie…

I gotowe – Notepad++ sam wypełni kolumnę kolejnymi liczbami.

3. Zaawansowane wyszukiwanie i zamiana – RegEx w praktyce

Jeśli kiedykolwiek bawiłeś się wyrażeniami regularnymi, to wiesz, że potrafią być potężne, ale i zdradliwe. Notepad++ ma świetny silnik RegEx, który pozwala robić cuda z tekstem.

Przykłady praktyczne:

Usuwanie pustych linii

Wyszukaj:

^\s*$

Zamień na pusty tekst.

Dodawanie tekstu na początku każdej linii

Wyszukaj:

^

Zamień na:

PREFIX_

Zamiana wielu spacji na jedną

Wyszukaj:

\s+

Zamień na:

Wyciąganie adresów e‑mail z tekstu

Wyszukaj:

[\w\.-]+@[\w\.-]+\.\w+

RegEx w Notepad++ działa szybko, stabilnie i pozwala na operacje na ogromnych plikach.

4. Makra – automatyzacja powtarzalnych czynności

Makra to jedna z tych funkcji, które mogą oszczędzić Ci godziny pracy.

Działają bardzo prosto: Notepad++ nagrywa Twoje kliknięcia i wpisywane znaki, a potem pozwala odtworzyć je jednym skrótem.

Jak nagrać makro?

1. Kliknij Makro → Rozpocznij nagrywanie.
2. Wykonaj czynności, które chcesz zautomatyzować.
3. Kliknij Makro → Zatrzymaj nagrywanie.
4. Zapisz makro pod własną nazwą.

Od teraz możesz wykonywać całą sekwencję jednym kliknięciem.

Przykłady zastosowań:

• dodawanie średnika na końcu każdej linii,
• formatowanie danych,
• usuwanie zbędnych znaków,
• automatyczne generowanie szablonów.

5. Wbudowany edytor kodu – kolorowanie składni i autouzupełnianie

Notepad++ obsługuje ponad 80 języków programowania.

Nie jest to pełne IDE, ale do szybkiej edycji kodu sprawdza się idealnie.

Najciekawsze funkcje:

• kolorowanie składni,
• automatyczne wcięcia,
• podświetlanie pasujących nawiasów,
• składanie bloków kodu (folding),
• szybkie przechodzenie do definicji.

Jeśli piszesz w Pythonie, PHP, C++, HTML, CSS, JS czy SQL – Notepad++ będzie Twoim przyjacielem.

6. Własne podświetlanie składni – twórz własne języki

To funkcja, o której mało kto wie, a jest genialna.

Możesz stworzyć własny język programowania w Notepad++.

Przykład: masz pliki konfiguracyjne z własnymi słowami kluczowymi? Chcesz, żeby były kolorowane jak kod?

Wejdź w:

Format → Definiuj własny język…

I możesz:

• ustawić kolory słów kluczowych,
• zdefiniować komentarze,
• ustawić style dla liczb, nawiasów, operatorów,
• stworzyć własne reguły składni.

To świetne narzędzie dla administratorów, devopsów i twórców własnych DSL‑i.

7. Porównywanie plików – plugin Compare

Notepad++ sam w sobie nie ma porównywarki plików, ale wystarczy zainstalować wtyczkę Compare, aby zyskać funkcję znaną z profesjonalnych narzędzi.

Jak zainstalować?

1. Wtyczki → Menedżer wtyczek → Compare → Install

Po instalacji możesz porównywać dwa pliki obok siebie, a różnice będą podświetlone kolorami.

To idealne narzędzie do:

• analizy logów,
• porównywania konfiguracji,
• sprawdzania zmian w kodzie,
• debugowania.

8. Edycja ogromnych plików – Notepad++ jako narzędzie do logów

Notepad++ radzi sobie z plikami, które potrafią zawiesić inne edytory.

Możesz otwierać logi o rozmiarze nawet kilkuset megabajtów, a program nadal działa płynnie.

Przydatne funkcje:

• Podświetlanie wyszukiwanych fraz – idealne do analizy błędów.
• Skakanie między wynikami wyszukiwania.
• Zwijanie bloków tekstu – np. długich stack trace’ów.

9. Tryb ciemny i motywy – praca bez bólu oczu

Notepad++ ma wbudowane motywy, które możesz zmieniać według własnych preferencji.

Wejdź w:

Ustawienia → Styl konfiguratora

Możesz wybrać:

• motywy jasne,
• motywy ciemne,
• motywy kolorowe,
• motywy minimalistyczne.

Jeśli pracujesz po nocach – ciemny motyw to zbawienie.

10. Wbudowany FTP – edytuj pliki bezpośrednio na serwerze

Dzięki wtyczce NppFTP możesz łączyć się z serwerami FTP, SFTP i FTPS bezpośrednio z Notepad++.

To świetne rozwiązanie dla administratorów i webmasterów.

Po instalacji:

1. Otwórz panel NppFTP.
2. Dodaj nowe połączenie.
3. Edytuj pliki tak, jakby były lokalne.

11. Szybkie formatowanie JSON, XML i HTML

Jeśli pracujesz z danymi, to wiesz, jak męczące jest czytanie nieformatowanego JSON‑a.

Wtyczki, które warto zainstalować:

• JSON Viewer
• XML Tools
• HTML Tag

Dzięki nim możesz:

• formatować dane jednym kliknięciem,
• walidować składnię,
• kompresować i dekompresować struktury.

12. Tworzenie własnych skrótów klawiszowych

Notepad++ pozwala przypisać skróty do praktycznie każdej funkcji.

Wejdź w:

Ustawienia → Skróty klawiszowe

Możesz ustawić:

• skróty do makr,
• skróty do wtyczek,
• skróty do funkcji edytora.

Jeśli często wykonujesz jakąś czynność – skrót klawiszowy oszczędzi Ci mnóstwo czasu.

13. Kod źródłowy: szybkie tworzenie szablonu pliku

Możesz stworzyć makro, które automatycznie generuje szablon pliku. Ale możesz też użyć snippetów.

Przykład: szablon HTML.

<!DOCTYPE html>
<html lang="pl">
<head>
    <meta charset="UTF-8">
    <title>Moja strona</title>
</head>
<body>

</body>
</html>

Wystarczy zapisać to jako snippet w wtyczce Snippets, a potem wstawiać jednym kliknięciem.

14. Podgląd kodu w przeglądarce – szybkie testowanie HTML

Jeśli tworzysz strony, możesz jednym skrótem otworzyć aktualny plik w przeglądarce.

Wtyczka: Preview HTML

Pozwala na:

• podgląd na żywo,
• automatyczne odświeżanie,
• testowanie CSS i JS.

15. Notepad++ jako mini‑IDE – kompilacja i uruchamianie kodu

Wielu użytkowników nie wie, że Notepad++ może uruchamiać kod bezpośrednio z edytora.

Przykład: uruchamianie skryptu Python.

1. Wejdź w Uruchom → Uruchom…
2. Wpisz:

python "$(FULL_CURRENT_PATH)"

3. Zapisz jako skrót.

Od teraz możesz odpalać skrypty jednym skrótem klawiszowym.

Notepad++ to narzędzie, które wygląda niepozornie, ale potrafi naprawdę wiele. Jeśli poznasz jego sztuczki, skróty i ukryte funkcje, stanie się Twoim ulubionym edytorem tekstu – szybkim, lekkim i niesamowicie wszechstronnym.